The European Commission has today put forward a long-term vision for the EU's rural areas, identifying the challenges and concerns that they are facing, as well as highlighting some of the most promising opportunities that are available to these regions.
Based on foresight and wide consultations with citizens and other actors in rural areas, the long-term Vision proposes a Rural Pact and a Rural Action Plan, which aim to make our rural areas stronger, connected, resilient and prosperous.
To successfully respond to the megatrends and challenges posed by globalisation, urbanisation, ageing and to reap the benefits of the green and digital transitions, place-sensitive policies and measures are needed that take into the account the diversity of EU's territories, their specific needs and relative strengths.
In rural areas across the EU the population is on average older than in urban areas, and will slowly start to shrink in the coming decade. When coupled with a lack of connectivity, underdeveloped infrastructure, and absence of diverse employment opportunities and limited access to services, this makes rural areas less attractive to live and work in. At the same time, rural areas are also active players in the EU's green and digital transitions. Reaching the targets of the EU's digital ambitions for 2030 can provide more opportunities for the sustainable development of rural areas beyond agriculture, farming and forestry, developing new perspectives for the growth of manufacturing and especially services and contributing to improved geographical distribution of services and industries.
This long-term Vision for the EU's rural areas aims to address those challenges and concerns, by building on the emerging opportunities of the EU's green and digital transitions and on the lessons learnt from the COVID 19 pandemic, and by identifying means to improve rural quality of life, achieve balanced territorial development and stimulate economic growth.
Rural Pact
A new Rural Pact will engage actors at EU, national, regional and local level, to support the shared goals of the Vision, foster economic, social and territorial cohesion and respond to the common aspirations of rural communities. The Commission will facilitate this framework through existing networks, and encourage the exchange of ideas and best practices at all levels.
EU Rural Action Plan
The Commission has also put forward an Action Plan to prompt sustainable, cohesive and integrated rural development. Several EU policies already provide support to rural areas, contributing to their balanced, fair, green and innovative development. Among those, the Common Agricultural Policy (CAP) and the Cohesion Policy will be fundamental in supporting and implementing this Action Plan, while being accompanied by a number of other EU policy areas that together will turn this Vision into a reality.
The Vision and Action Plan identify four areas of action, supported by flagship initiatives, to enable:
The Commission will support and monitor the implementation of the EU Rural Action Plan and update it on a regular basis on a regular basis to ensure that it remains relevant. It will also continue to liaise with Member States and rural actors to maintain a dialogue on rural issues. Furthermore, “rural proofing” will be put in place whereby EU policies are reviewed through a rural lens. The aim is to better identify and take into consideration the potential impact and implication of a Commission policy initiative on rural jobs, growth and sustainable development.
Finally, a rural observatory will be set up within the Commission to further improve data collection and analysis on rural areas. This will provide evidence to inform policy-making in relation to rural development and support the implementation of the Rural Action Plan.
Next steps
The announcement of the Long-Term Vision for Rural Areas marks the first step towards stronger, better connected, resilient and prosperous rural areas by 2040. The Rural Pact and EU Rural Action Plan will be the key components to achieve these goals.
By the end of 2021, the Commission will link up with the Committee of the Regions to examine the path towards the goals of the Vision. By mid-2023, the Commission will take stock of what actions financed by the EU and Member States have been carried out and programmed for rural areas. A public report, that will be published in early 2024, will identify areas where enhanced support and finances are needed, as well as the way forward, based on the EU Rural Action Plan. The discussions around the report will feed into the reflection on the preparation of the proposals for the 2028-2034 programming period.
Background
The need for designing a long term vision for rural areas was underlined in President von der Leyen's political guidelines and in the mission letters to Vice-President Šuica, Commissioner Wojciechowski and Commissioner Ferreira.
Article 174 TFUE calls for the EU to pay particular attention to rural areas, among others, when promoting its overall harmonious development, strengthening its economic, social and territorial cohesion and reducing disparities between the various regions.
A Eurobarometer survey was carried out in April 2021 assessing the priorities of the Long-Term Vision for Rural Areas. The survey found that 79% of EU citizens supported the EU should give consideration to rural areas in public spending decisions; 65% of all EU citizens thought that the local area or province should be able to decide how EU rural investment is spent; and 44% mentioned transport infrastructure and connections as a key need of rural areas.
The Commission ran a public consultation on the Long-Term Vision for Rural Areas from 7 September to 30 November 2020. Over 50% of respondents stated that infrastructure is the most pressing need for rural areas. 43 % of respondents also cited access to basic services and amenities, such as water and electricity as well as banks and post offices, as an urgent need Over the next 20 years, respondents believe that the attractiveness of rural areas will largely depend on the availability of digital connectivity (93%), of basic services and e-services (94%) and on improving the climate and environmental performance of farming (92%).
Source: European Commission I Press corner (https://bit.ly/2SLwOCq)
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε ένα μακρόπνοο όραμα για τις αγροτικές περιοχές της ΕΕ, προσδιορίζοντας τις προκλήσεις και τις ανησυχίες που αντιμετωπίζουν, καθώς και αναδεικνύοντας ορισμένες από τις πλέον ελπιδοφόρες ευκαιρίες που προσφέρονται στις περιοχές αυτές. Βασιζόμενο σε διερευνητικές και ευρείες διαβουλεύσεις με τους πολίτες και άλλους παράγοντες στις αγροτικές περιοχές, το όραμα αυτό προτείνει ένα αγροτικό σύμφωνο και ένα αγροτικό σχέδιο δράσης, τα οποία έχουν ως στόχο να καταστήσουν τις αγροτικές περιοχές μας ισχυρότερες, συνδεδεμένες, ανθεκτικές και ευημερούσες.
Για να αντιμετωπιστούν επιτυχώς οι μεγατάσεις και οι προκλήσεις της παγκοσμιοποίησης, της αστικοποίησης και της γήρανσης, και για να αξιοποιηθούν τα οφέλη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, απαιτούνται πολιτικές και μέτρα τοπικής εμβέλειας που να λαμβάνουν υπόψη την ποικιλομορφία των εδαφών της ΕΕ, τις ιδιαίτερες ανάγκες τους και τα σχετικά δυνατά σημεία τους.
Στις αγροτικές περιοχές ολόκληρης της ΕΕ ο πληθυσμός είναι κατά μέσο όρο μεγαλύτερης ηλικίας από ότι στις αστικές περιοχές, και θα αρχίσει να συρρικνώνεται σταδιακά την επόμενη δεκαετία. Ο συνδυασμός της έλλειψης συνδεσιμότητας και των ανεπαρκώς ανεπτυγμένων υποδομών με την απουσία ποικιλίας ευκαιριών απασχόλησης και την περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες, καθιστά τις αγροτικές περιοχές λιγότερο ελκυστικές για διαβίωση και εργασία. Την ίδια στιγμή, οι αγροτικές περιοχές διαδραματίζουν επίσης ενεργό ρόλο στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση της ΕΕ. Η επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί σύμφωνα με τις ψηφιακές φιλοδοξίες της ΕΕ για το 2030 μπορεί να προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες για τη βιώσιμη ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών πέραν της γεωργίας, των καλλιεργειών και της δασοκομίας, παρέχοντας νέες προοπτικές για την ανάπτυξη της μεταποίησης, και ιδίως των υπηρεσιών, και συμβάλλοντας στη βελτίωση της γεωγραφικής κατανομής των υπηρεσιών και των βιομηχανιών.
Το εν λόγω μακρόπνοο όραμα για τις αγροτικές περιοχές της ΕΕ αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των προκλήσεων και των ανησυχιών αυτών, με βάση τις νεοεμφανιζόμενες ευκαιρίες της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης της ΕΕ και τα διδάγματα που αντλήθηκαν από την πανδημία COVID-19, καθώς και με τον προσδιορισμό μέσων για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στις αγροτικές περιοχές, την επίτευξη ισόρροπης εδαφικής ανάπτυξης και την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης.
Αγροτικό σύμφωνο
Το νέο αγροτικό σύμφωνο, στο οποίο θα συμμετέχουν φορείς σε ενωσιακό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, θα στηρίζει τους κοινούς στόχους του οράματος, θα προωθεί την κοινωνική και την εδαφική συνοχή και θα ανταποκρίνεται στις κοινές φιλοδοξίες των αγροτικών κοινοτήτων. Η Επιτροπή θα διευκολύνει το πλαίσιο αυτό μέσω των υφιστάμενων δικτύων ενώ θα ενθαρρύνει την ανταλλαγή ιδεών και βέλτιστων πρακτικών σε όλα τα επίπεδα.
Αγροτικό σχέδιο δράσης της ΕΕ
H Επιτροπή παρουσίασε επίσης σχέδιο δράσης για την προώθηση της βιώσιμης, συνεκτικής και ολοκληρωμένης αγροτικής ανάπτυξης. Διάφορες πολιτικές της ΕΕ παρέχουν ήδη στήριξη σε αγροτικές περιοχές, συμβάλλοντας στην ισόρροπη, δίκαιη, πράσινη και καινοτόμο ανάπτυξή τους. Μεταξύ αυτών, η Κοινή Γεωργική Πολιτική (ΚΓΠ) και η πολιτική συνοχής θα είναι θεμελιώδους σημασίας για τη στήριξη και την εφαρμογή του εν λόγω σχεδίου δράσης, σε συνδυασμό με ορισμένους τομείς πολιτικής της ΕΕ που θα μετατρέψουν το όραμα αυτό σε πραγματικότητα.
Το όραμα και το σχέδιο δράσης προσδιορίζουν τέσσερις τομείς δράσης, υποστηριζόμενους από εμβληματικές πρωτοβουλίες, ώστε να καταστούν:
Η Επιτροπή θα στηρίζει και θα παρακολουθεί την εφαρμογή του αγροτικού σχεδίου δράσης της ΕΕ και θα το επικαιροποιεί τακτικά ώστε να διασφαλίζει ότι παραμένει συναφές. Θα συνεργάζεται επίσης με τα κράτη μέλη και αγροτικούς φορείς για να διατηρεί διάλογο σχετικά με αγροτικά ζητήματα. Επιπλέον, θα τεθεί σε εφαρμογή ένας μηχανισμός «αγροτικής θωράκισης» σύμφωνα με τον οποίο οι πολιτικές της ΕΕ θα επανεξετάζονται υπό αγροτικό πρίσμα. Στόχος είναι να προσδιοριστεί καλύτερα και να ληφθεί υπόψη ο ενδεχόμενος αντίκτυπος και οι επιπτώσεις που θα έχει μια πρωτοβουλία πολιτικής της Επιτροπής στις θέσεις εργασίας, στην οικονομική μεγέθυνση και στη βιώσιμη ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών.
Τέλος, θα συσταθεί παρατηρητήριο για τις αγροτικές περιοχές εντός της Επιτροπής για την περαιτέρω βελτίωση της συλλογής και ανάλυσης δεδομένων σχετικά με τις αγροτικές περιοχές. Αυτό θα παράσχει στοιχεία για τη χάραξη πολιτικής σε σχέση με την αγροτική ανάπτυξη και θα στηρίξει την εφαρμογή του αγροτικού σχεδίου δράσης.
Επόμενα στάδια
Η ανακοίνωση του μακρόπνοου οράματος για τις αγροτικές περιοχές σηματοδοτεί το πρώτο βήμα προς ισχυρότερες, καλύτερα συνδεδεμένες, ανθεκτικές και ευημερούσες αγροτικές περιοχές έως το 2040. Το αγροτικό σύμφωνο και το αγροτικό σχέδιο δράσης της ΕΕ αποτελούν βασικά στοιχεία για την επίτευξη αυτών των στόχων.
Έως το τέλος του 2021, η Επιτροπή θα συνδεθεί με την Επιτροπή των Περιφερειών, προκειμένου να εξεταστεί η πορεία προς την επίτευξη των στόχων του οράματος. Έως τα μέσα του 2023, η Επιτροπή θα προβεί σε απολογισμό των χρηματοδοτούμενων από την ΕΕ και τα κράτη μέλη δράσεων οι οποίες πραγματοποιήθηκαν και προγραμματίστηκαν για τις αγροτικές περιοχές. Μια δημόσια έκθεση, που θα δημοσιευτεί στις αρχές του 2024, θα προσδιορίσει τους τομείς στους οποίους απαιτείται ενισχυμένη στήριξη και χρηματοδότηση, καθώς και τη μελλοντική πορεία, με βάση το αγροτικό σχέδιο δράσης της ΕΕ. Οι συζητήσεις γύρω από την έκθεση θα τροφοδοτήσουν τον προβληματισμό σχετικά με την προετοιμασία των προτάσεων για την περίοδο προγραμματισμού 2028-2034.
Ιστορικό
Η ανάγκη σχεδιασμού ενός μακρόπνοου οράματος για τις αγροτικές περιοχές υπογραμμίστηκε από την πρόεδρο φον ντερ Λάιεν τόσο στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές όσο και στις επιστολές ανάθεσης καθηκόντων προς την αντιπρόεδρο κ. Σούιτσα, τον επίτροπο κ. Βοϊτσεχόφσκι και την επίτροπο κ. Φερέιρα.
Το άρθρο 174 της ΣΛΕΕ καλεί την ΕΕ να δώσει ιδιαίτερη προσοχή στις αγροτικές περιοχές, μεταξύ άλλων, κατά την προαγωγή της αρμονικής ανάπτυξης του συνόλου της, με σκοπό την ενίσχυση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής της συνοχής, και τη μείωση των ανισοτήτων μεταξύ των διαφόρων περιφερειών.
Τον Απρίλιο του 2021 διεξήχθη έρευνα του Ευρωβαρόμετρου σχετικά με την αξιολόγηση των προτεραιοτήτων του μακρόπνοου οράματος για τις αγροτικές περιοχές. Από την έρευνα διαπιστώθηκε ότι το 79 % των πολιτών της ΕΕ φρονεί ότι η ΕΕ θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις αγροτικές περιοχές στις αποφάσεις για τις δημόσιες δαπάνες· το 65 % όλων των πολιτών της ΕΕ πιστεύει ότι η τοπική περιοχή ή η επαρχία θα πρέπει να είναι σε θέση να αποφασίζει για τον τρόπο με τον οποίο θα δαπανώνται οι αγροτικές επενδύσεις της ΕΕ· και το 44 % αναφέρει τις υποδομές μεταφορών και τις συνδέσεις ως βασική ανάγκη των αγροτικών περιοχών.
Η Επιτροπή διενήργησε δημόσια διαβούλευση σχετικά με το μακρόπνοο όραμα για τις αγροτικές περιοχές από τις 7 Σεπτεμβρίου έως τις 30 Νοεμβρίου 2020. Πάνω από το 50 % των ερωτηθέντων δήλωσαν ότι οι υποδομές αποτελούν την πιεστικότερη ανάγκη για τις αγροτικές περιοχές. Το 43 % των ερωτηθέντων ανέφεραν επίσης την πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες και παροχές, όπως το νερό και το ηλεκτρικό ρεύμα, καθώς και οι τράπεζες και τα ταχυδρομεία, ως επείγουσα ανάγκη. Κατά την επόμενη εικοσαετία, οι ερωτηθέντες πιστεύουν ότι η ελκυστικότητα των αγροτικών περιοχών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη διαθεσιμότητα ψηφιακής συνδεσιμότητας (93 %), βασικών υπηρεσιών και ηλεκτρονικών υπηρεσιών (94 %), καθώς και από τη βελτίωση των κλιματικών και περιβαλλοντικών επιδόσεων της γεωργίας (92 %).
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ι Η γωνιά του Τύπου (https://bit.ly/3ydysvA)